Yazı Detayı
07 Temmuz 2014 - Pazartesi 20:58
 
Sağlık değerlidir !
Murat SEVGİ
 
 

Çevremizde olup biten ve bizleri çok yakından ilgilendirdiği halde güncel meseleler arasında boğuşmaktan umursamadığımız o kadar çok “şey” var ki! İşte, güncel şeyleri kaşımaktan dokunmayı unuttuğumuz, çok daha hayati bir konu daha!

            Bu yazının başlığı şöyle de olabilirdi: “Hayatta kalma şansı üzerine...”

            Trafik kazaları ile ilgili bir rapor yayınlandı. Rapora göre; Türkiye’de son 10 yılda 45 bin kişi hayatını yolarda kaybetmiş. Bu rapor ile ilgili gazete haberlerini okuyunca internet üzerinde bir araştırma yapıp raporun aslını bulmaya çalıştım. Kim, nerede, ne şekilde ölmüş? Bunların detaylarını ve risk dağılımını merak ediyordum. Araştırmam sırasında ‘Trafik Raporu’nu kenara attıracak çok daha ilginç bir rapor buldum. Bu raporu Dünya Sağlık Örgütü hazırlamış. Bulduğum rapor dünya genelinde bir değerlendirme yapıyor ve bu değerlendirmede; normal dışı bütün ölümleri sınıflandırıyor.

            Hemen söyleyeyim trafik kazalarının sıralamadaki yeri 25nci sırada. Yani ondan daha başarılı Azrail çırakları var. (Terör ve savaşlar bile çok gerilerde...)

            İlk 24 öldürücü neden arasında uyuşturucu ve sigara benzeri, kendimizin tercih ettiği ölüm nedenleri olduğu gibi parazit enfeksiyonları, zehirlenmeler, anne ve bebek ölümleri ön sıralarda. Herkesin tahmin edeceği gibi AIDS de var. Ama kanser gibi ülkemizde çok sık duyduğumuz bir hastalık bunların gerisinde kalmış.

            Dünya Sağlık Örgütünün hazırladığı raporun sonundaki kıyaslamalar kısmı, sanki ABD’nin savaşı mazur gösterme propagandası gibi: “Uyuşturucudan ölenler; savaşlar ve iç çatışmalarda ölenlerin sayısının 70 katından fazla!” Köşeleri yuvarlatılmış, siyasi içeriği olduğu belli olan raporun siyaset yaparken arada sızdırdığı doğru bilgiler de taşıdığına eminim.

            Hepinizin merak ettiği ilk sırada kimin olduğuna gelince: Birinci ve ikinci sırayı çok az bir farkla iki ‘sebep’ paylaşıyor. Bunlardan bir tanesi; açlıktan, diğeri ise aşırı beslenmenin neden olduğu hastalıklardan dolayı olan ölümler.

            Yani yüzlerce yıldır atalarımızın bizi kandırdığını, can boğazdan gelir diyerek züğürt tesellisi ile kendimizi avutup yiyerek ya da yiyemeyerek tahtalı köyü boyladığımızı anladım. Bu iki melanet, aslında o ata sözünün ‘Can boğazdan gider’ şeklinde değiştirilmesi için yeterli bir mazeretti. (Hemen atasözlerinden sorumlu bakanlığa başvurup durumun düzeltilmesini isteyeceğim.)

            Açlık ya da yetersiz gıda alımının daha çok çocukları etkilediğini, büyüklerin ise açlık sorunundan doğrudan etkilenme dışında pek bir hastalık riski olmadığını belirten raporda bu bilgilerin derlendiği ülkelerde ortalama insan ömrünün 40’a kadar indiği bilgisi de var. Böylece büyüklerin neden etkilenmediğini anlamış oldum.

            Açlık sorunun aksine ekonomisi ‘orta’ ve ‘iyi’ olarak belirtilen ülkelerde görülen aşırı gıda tüketimine bağlı; diyabet, tansiyon, obezite, bunlara bağlı damar hastalıkları ve felçlerin neden olduğu ölümler de en az açlık sebebi ile oluşan ölümler kadar çok. Başka bir yazımda (“Ejderin öpücüğü”); Amerika’da yolda yürürken patlayıp ölenlerin görülmeye başlayacağı günlerin çok uzak olmadığını belirtmiştim. Yani obezitenin şişirdiği ABD vatandaşlarının ‘pöölp’ diye kaldırımlara yayılacağını belirtmiştim. İşte bu riskin farkına varan yeni Amerikan hükümeti, o günlerde obezlik ile uğraşmayı artık hükümet politikası haline getirdi. Yani yakın zamanda ABD şehirlerinde patlayarak yolları kirleten obezleri görme ihtimalimiz yazıyı yazdığım (2009) tarihtekine göre daha az bir ihtimal. Ama ABD hükümeti iktidardaki ilk günlerde verdiği ‘umudun cesareti’ ayaklarını şu aralar geri sürümeye başladı. Selefi olan G.W.Bush gibi yayılmacı politikalarla uğraşıyor. Yanı başındaki(!) İran, Amerika için ‘umudun felaketi’ olmaya başladı.. Eğer böyle giderse bir yıla kalmaz, Amerikan vatandaşlarının yeni sloganı: “Bırak Obama!” olacak.

            Yaşanan çarpıklığı bölgeler arasında oluşan gelişmişlik farkı ya da ekonomik güce bağlamak doğru gibi görünse de... Dünya, taş devri insanına bile yaşama şansı verirken bugün yaşama şansı elinden alınan insanın ne derece gelişmiş olduğu tartışılır.

            Sanayileşme çağı diye adlandırılan 1700’lü yıllarda başlayan tehlikeli sürecin en son noktasına 21nci yüzyılın içerisinde mutlaka gireceğiz.

            Bu ölüm çağı; Mad Max filmindekine benzer sahnelerin günlük hayatta yaşanacağı çılgın bir süreç olacak. Eğer ömrüm yeterse (Tahminim 30-40 yıl içerisinde) sonu göreceğiz. Amma!, büyük bir aydınlanma hareketi olur da, ‘Büyük Savaş’ın güçlüleri karşılıklı insafa gelir de, beni yalancı çıkarırlarsa; şu an yazdığım bu satırları yemeye de razıyım. (Ama iktidarların basiretsizliklerine o kadar güveniyorum ki, bu ihtimal; olmaz!)

            Son 300 yıldır yaşanan aşırı tüketimi teşvik eden endüstrileşme politikasının tek bir sonucu var: İnsanlar, kendi mezarlarını kazıyorlar.

            Hep sevgi ile kalın.

 

            

 
 
 
Etiketler: Sağlık, değerlidir,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Sosyal ÇED: Çevresel ve Sosyal Etki Değerlendirme: ÇSED
MSG: Yedikçe yersin, tüketince tükenirsin!
NÜKLEER STRATEJİ!
TERMİK SANTRAL İTİRAZI - 1
"HER FABRİKA BİR KALEDİR!"
NE İÇİYOR BUNLAR?!
SANTRAL LİSTESİ 2
İSTİKLÂL MADALYASI
BİZ KARARLIYIZ!
MEDENİYETLER ÇATIŞMAZ!
ÖLÜM BACALARI İSTEMİYORUZ!
ÇEVRECİLER HERŞEYE KARŞI!
AĞALARIN SANAYİ İLE TANIŞMASI - 1
KELEBEK ETKİSİ
İNOVASYON, AR/GE FİLAN...
ÇORLU’YA KOCAMAN BİR İMZA!
ALLA BENİ, PULLA(MA) BENİ!
HIZLI TREN YERİNE KÖMÜR TRENİ!
PARK OLSUN
YÖNETEMEMENİN TÜRKÇESİ!
KÜLTÜR ASİMİLASYONU
KENTSEL OBEZİTE! (1)
DEKOVİL-2: DOĞA KATLİAMINA DEVAM
DEKOVİL!
"O ZAMAN GAZ LAMBASI YAK!"
TRAKYA BİLDİĞİN GİBİ DEĞİL!
ŞAFAK HAREKATI
ÇORLU TARİHİYLE YÜZLEŞİYOR!
ELİNİ SALLASAN DANIŞMANA ÇARPIYOR!
"ÇEVRECİLER HER ŞEYE KARŞI!"
OCAĞIMIZA, KUM OCAĞI...
OKUL SEZONU AÇILDI!
BUYUR BUR'DAN YAK!
YÖNETEMEMENİN TÜRKÇESİ!
UNUTMADIK, UNUTMAYACAĞIZ!
BAZ İSTASYON!
YUVARLANIP GİDİYORUZ!
KİMLİK BİLGİLERİ ÇALINDI DA NE OLDU?
KÖMÜRDEN KURTUL, GELECEĞİ KURTAR
İNSANSIZ OTOBÜS!
KAÇ ŞAFAK GEÇTİ?
ZEHİRLE KALKINMA!
KÖMÜRLÜ TERMİK SANTRALLERİN FAYDALARI
MERALARIN BAŞI BELADA!
Sevgiler gününde bir TEKTAŞ alın!
ONLAR KAĞIT TOPLAMIYOR! DOĞA SAVAŞÇISI!
OLAĞAN ŞÜPHELİLER İLE SIRADAN İŞLERİN ÖLÜMCÜL SONUÇLARI
STAR WARS'I BİLİR MİSİNİZ
NOEL BABA VE KIRKHARAMİLER
ASLINDA, HERKES, HER ŞEYİN FARKINDA!
HALKIN PARASIYDI, KAMUNUN YARASI OLDU
GÜZEL BİR GELECEK BEKLİYOR!
İHANET VE YÖNETEMEME MESELESİ
KÜRESEL BELA: NÜKLEER
78 YILDIR YOKSUN AMA...
EKİP ÇALIŞMASI VE LİDERLİK
ERGENE DEVLET HASTANESİ
TERÖRE DE, LANETLEMEYENE DE LANET OLSUN!
ASIL HEDEF: LONGOZ ORMANI
SOSYAL MEDYA GÜDÜMLÜ MÜ
FOSİL ASLINDA İSRAFTIR
DERDİMİZ ALTI SANİYE OLSUN
AR/GE VE İNOVASYON TOPLUMU!
İNANMAK yahut BİLMEK! İşte, bütün mesele bu...
CEHALET YANILGISI
FIKRA DEĞİL GERÇEK!
HEP ÇEVRE HEP ÇEVRE OLMAZ!
KATLİAM MODA OLDU!
KÖMÜRE VE TERMİĞE İTİRAZIMIZ VAR!
YA KÖMÜR, YA TARIM VE İNSAN?!
TRAKYA'DA KATLİAM PLANI MI YAPIYORLAR?!
KÖMÜRLÜ SANTRAL ÖLDÜRMEZ,SÜRÜNDÜRÜR
EĞİTİM,ÖRGÜT ve KÜLTÜR
ERKEN SEÇİM
GDO'DA YANLIŞ POLİTİKALAR
MAYIS GELDİ, GEÇİYOR
ATIK - KARA PARA İLİŞKİSİ!
TRAKYA, DUR DİYOR!
TAKSİM'İN KANLI TARİHİ
GERİCİ AYAKLANMASI
TAM 25 YIL GEÇMİŞ
VAY ARKADAŞ! AB'Yİ BİLE DOLANDIRMIŞIZ!
YAĞMA TALAN! HER ŞEY YALAN!
TEMSİL ETMEK
OMURGA SORUNU VAR !
ADAYLARA AÇIK ÇAĞRI !
KENTLEŞMEK KALABALIKLAŞMAK DEĞİLDİR
HARAMİLER VE KANSER
ÇEVRESEL VE SOSYAL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ - 3
TRAKYA KANSER 'CUMHURİYET'İ
ÇEVRESEL VE SOSYAL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ - 2
ÇEVRESEL VE SOSYAL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ - 1
ÇEVRE ETKİ DEĞERLENDİRME RAPORU NEYİ KORUR?
TARIM - KENTLEŞME VE TRAFİK
DEMOKRATİK KİTLE ÖRGÜTLERİ VE ÖRGÜTLENME KÜLTÜRÜ!
MEDENİYETLER ÇATIŞMAZ !
AMA HANGİ HUNTINGTON ?
DÜZENİN MİMARLARI BUNLAR!
EKOLOJİ - EKONOMİ - RANT !
KENTİ'Nİ KANDIRMAK!...
TERMİK SANTRALLER NASIL ÖLDÜRÜR
MERA KÖYLÜ DEMEK; KÖYLÜ HAYAT DEMEK
MERALAR : köprüden önceki son çıkış!
MERALAR İÇİN 1 KASIM'DA LÜLEBURGAZ'A
BAŞARININ SIRRI
HA EBOLA, HA IŞİD
TRAKYA GELECEĞİNİ SATIYOR ?
ERGENE ÖLÜM FESTİVALİNE Mİ HAZIRLANIYOR ?
İnsanın Psiko - mekaniği
ESKİ BAYRAMLAR
BU AY HIRSIZLARIN AVUÇLARI KAŞINIR !
KIRKBEŞLİK
ÖKÜZÜN ALTINDA NE ARANIR ? ( 2 )
İHMAL DEĞİL CİNAYET!
ÇÖPEÇEVRE KUŞATILDIK !
TAKSİM’İN AYAKLANMA TARİHİ (2)
TAKSİMİ'İN AYAKLANMA TARİHİ ( 1 )
OKUMAK NEDEN GEREKLİDİR ?
KURBANLIK KEÇİ
KİFAYETSİZLEŞME
KENTSEL DÖNÜŞÜM
YAKINDA HUKUKA DA GEREK KALMAYACAK !
KATALİZÖR
NAMUSLU / NAMUSSUZ ...
AT GÖZLÜĞÜ
Ulusal Gazeteler
Bizim Gazete
Yazarlar
Alıntı Yazarlar
Anketler
Haber sitemizi nasıl buldunuz ?
Süper Lig
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
Arşiv
Haber Yazılımı